Αθήνα

 

14 oC

αυξημένες νεφώσεις

Hottest

Ενημέρωση σε... fast-forward!

troxaio patra xr
Σοκ στην Πάτρα: Βίντεο-τοκουμέντο από το δυστύχημα με τους δύο νεαρούς και τη μοτοσικλέτα
maxresdefault

CALLER'S CHOICE

Αρκαδία – Όρος Λύκαιο: «Ακούγοντας» το Ιερό του Διός με την αξιοποίηση της ψυχοακουστικής

Η όραση αποτελεί παραδοσιακά το κύριο αισθητήριο μέσο για την κατανόηση του παρελθόντος -οι αρχαιολόγοι «βλέπουν» τα μνημεία και προσπαθούν να βγάλουν συμπεράσματα.

Τα τελευταία χρόνια, ωστόσο, νέες μέθοδοι και θεωρητικές προσεγγίσεις υπόσχονται να αποκαλύψουν ακόμα περισσότερα μέσα και από άλλες αισθήσεις, όπως η ακοή.

Ένα τέτοιο παράδειγμα είναι η έρευνα, που πρόσφατα δημοσιεύτηκε στο ηλεκτρονικό περιοδικό Open Archaeology με τίτλο «Χρησιμοποιώντας την Ψυχοακουστική στην Αρχαιολογία των Αισθήσεων: Εξελίξεις στο Αρχαίο Ιερό του Διός στο Λύκαιο Όρος» της Πάμελα Τζόρνταν, αρχιτέκτονα, υποψήφιας διδάκτορα στο Πανεπιστήμιο του Άμστερνταμ.

Τι σημαίνει, όμως, ψυχοακουστική; «Η ψυχοακουστική μελετά τον τρόπο που το ανθρώπινο αυτί αντιλαμβάνεται τον ήχο. Έρχεται σε αντίθεση με την ακουστική, που είναι η μελέτη του τρόπου με τον οποίο ο ήχος κινείται σε ένα περιβάλλον, αλλά και με την ανθρώπινη ερμηνεία του ήχου, ό,τι δηλαδή κάνει ο εγκέφαλός μας στην αρχική λήψη ενός ήχου.

Ένα καλό παράδειγμα θα μπορούσε να είναι το εξής: Φανταστείτε ότι περπατάτε σε έναν πολυσύχναστο δρόμο της πόλης και παράλληλα συνομιλείτε με έναν φίλο σας.

Ενώ η ακουστική μελέτη θα μπορούσε να εστιάσει σε όλους τους ήχους και τα χαρακτηριστικά τους, η ψυχοακουστική θα μπορούσε να μελετήσει πώς εσείς ακούτε τον φίλο σας που μιλάει υπό τους ήχους ενός ηχηρού διερχόμενου λεωφορείου και η ερμηνεία του ήχου τον τρόπο που μπορεί να το βρίσκετε αυτό φυσιολογικό», απαντά στην ερώτηση του ΑΠΕ-ΜΠΕ η Πάμελα Τζόρνταν.

Το Ιερό του Δία στο Λύκαιο Όρος, στο νοτιοδυτικό άκρο της Αρκαδίας, ένα από τα σημαντικότερα ιερά της αρχαιότητας, αναπτυγμένο σε δύο διαφορετικές θέσεις, αλλά σε μικρή μεταξύ τους απόσταση, είναι το μέρος όπου κατά την παράδοση γεννήθηκε και ανατράφηκε ο Δίας, αλλά και ο τόπος όπου κάθε τέσσερα χρόνια διεξάγονταν τα Λύκαια, οι αθλητικοί αγώνες προς τιμήν του θεού.

Είναι, επίσης, ένας αρχαιολογικός χώρος που γνωρίζει καλά η συνομιλήτρια του ΑΠΕ-ΜΠΕ.

«Όταν ξεκίνησα την ανεξάρτητη έρευνά μου για τον ήχο στην αρχιτεκτονική κληρονομιά, σκεφτόμουν την προηγούμενη εμπειρία που είχα στο Ιερό του Διός στο Λύκαιο Όρος, όταν από το 2005 έως το 2008 μελετούσα την αρχιτεκτονική του.

Εκείνη την εποχή είχα εντυπωσιαστεί από την ηχητική δυναμική της θέσης. Επιστρέφοντας ως αρχιτέκτονας με ειδίκευση στην ψυχοακουστική και τη μελέτη ηχοτοπίων, ήθελα να χρησιμοποιήσω ό,τι είχα τεκμηριώσει, βάσει δεδομένων, για την ηχητική αντίληψη ώστε να εξερευνήσω τη σχέση μεταξύ ήχου, αρχιτεκτονικής και σχεδιασμού μιας θέσης μέσα στον χρόνο.

Ήμουν πραγματικά περίεργη να πειραματιστώ με τον συνδυασμό μεταξύ ψυχοακουστικής και αρχαιολογικών προσεγγίσεων. Είναι τόσα πολλά που δεν γνωρίζουμε για την καθημερινή ζωή ενός ιερού στην αρχαιότητα, που ίσως ο ήχος αποκάλυπτε ένα μοτίβο που δεν μπορούσα να δω», συμπληρώνει η ερευνήτρια που μελετά τον ήχο σε ιστορικούς χώρους από το 2015.

«Δανείστηκα εξοπλισμό ψυχοακουστικής ηχογράφησης από την HEAD Acoustics και το καλοκαίρι εκείνης της χρονιάς έκανα το πρώτο ταξίδι στο Λύκαιο Όρος για να δοκιμάσω ένα πείραμα χρησιμοποιώντας τον συγκεκριμένο εξοπλισμό, έναν ήχο κλήσης κινητού τηλεφώνου και ένα μικρό ηχείο.

Επέστρεψα με συνεργάτες πεδίου και πιο ειδικές μεθόδους τα έτη 2017, 2019 και 2022 και με χρηματοδότηση από διάφορες επιχορηγήσεις. Το 2018 έκανα την έρευνα αντικείμενο της διδακτορικής μου έρευνας, την οποία ολοκληρώνω τώρα», επισημαίνει η Π. Τζόρνταν και συνεχίζει ως προς την επιλογή του χώρου:

«Ήξερα ότι διατηρούνται ακόμα αρκετές από τις αρχαίες συνθήκες και πως θα μπορούσαν να γίνουν άνετα ακουστικές δοκιμές επειδή η τοποθεσία παραμένει απομονωμένη από τις περισσότερες σύγχρονες πηγές ήχου.

Υπήρχαν μόνο δύο ήχοι που έπρεπε να αποφύγω όσο το δυνατόν περισσότερο: τα αεροπλάνα και τα κουδούνια των κατσικιών. Σκέφτηκα, λοιπόν, ότι ήταν μια καλή περίπτωση μελέτης ώστε να δοκιμάσω τη μεθοδολογία μου, ενώ πιθανώς απαντούσα και στο ερώτημά μου, εάν δηλαδή τα αποτελέσματα της ακουστικής έρευνας ευθυγραμμίζονταν με την αρχαία αρχιτεκτονική στην περιοχή ή όχι».

Όσο για τις απαντήσεις, η ίδια επισημαίνει: «Τα αποτελέσματα υποδεικνύουν ότι η τοποθεσία δεν σχεδιάστηκε σύμφωνα με τις ηχητικές ιδιότητες του χώρου -δεν υπάρχει κάποια εμφανής γενική ‘ακουστική λογική’ που να σχετίζεται με το αρχιτεκτονικό σχεδιασμό του ιερού.

Ωστόσο, επιβεβαιώνεται πως οι ήχοι σε ορισμένες τοποθεσίες γίνονται αντιληπτοί πιο έντονα ή πιο αδύναμα από ό,τι ‘θα έπρεπε’, ιδιότητες που συνδέονται με ορισμένα αρχιτεκτονικά ή τοπικά χαρακτηριστικά. Το πιο καλό παράδειγμα είναι το ημικυκλικό εσωτερικό μιας κατασκευής, που ενισχύει σημαντικά την αίσθηση οποιουδήποτε ήχου για κάποιον που βρίσκεται στο εσωτερικό της.

Καθώς ο λόγος της κατασκευής αυτής είναι ακόμα άγνωστος, αναρωτιέται κανείς ποιες δραστηριότητες θα είχαν ωφεληθεί από μια τέτοια ηχητική ενίσχυση».

πηγή: ΑΠΕ ΜΠΕ

Ροή Ειδήσεων

zelenski ukraine 110723

24/02/2024 | 23:30

Οι ηγέτες της G7 δεσμεύθηκαν να υποστηρίξουν την Ουκρανία για όσο χρόνο χρειασθεί στον πόλεμο κατά της Ρωσίας – Έκκληση για έγκαιρη βοήθεια απηύθυνε ο Ζελένσκι

24/02/2024 | 23:18

Κώστας Ζαχαριάδης: Ο ΣΥΡΙΖΑ θα κληθεί ξανά να κυβερνήσει αν ανασυγκροτηθεί

24/02/2024 | 23:10

Σοφία Πανάγου: «Η κόρη μου αντιδρούσε πάρα πολύ στην αναγνωρισιμότητα μου»
mentilimpar olympiacos 240224

24/02/2024 | 23:00

Ολυμπιακός: Με Καμπράλ η αποστολή για Αστέρα, εκτός Ορτέγκα, Ρέτσος και Ντόη

24/02/2024 | 22:48

Π.Φάληρο: Ανατροπή στην υπόθεση νεκρού σε στύλο της ΔΕΗ – Ήταν ο πρώην δημοσιογράφος Απόστολος Φουρνατζόπουλος

24/02/2024 | 22:34

Χρήστος Σπίρτζης: Ο Κασσελάκης οφείλει να κατονομάσει ποιοι είναι υπονομευτές

24/02/2024 | 22:20

Κλήρωση ΛΟΤΤΟ 2495: Αυτοί είναι οι τυχεροί αριθμοί

24/02/2024 | 22:10

«Εκρηκτική» η ατμόσφαιρα στον ΣΥΡΙΖΑ: Η εισήγηση Κασσελάκη και η διαφωνία της Γεροβασίλη – «Οι εκλογές θα γίνουν όπως προβλέπει το καταστατικό»

24/02/2024 | 21:58

Έλενα Τσαγκρινού: Έγκυος για πρώτη φορά η τραγουδίστρια
sotiris tsiloulis 240224

24/02/2024 | 21:45

Βόκολος: «Μια μέρα πριν το ματς ο Τσιλούλης με ενημέρωσε ότι έχει υπογράψει στην ΑΕΚ»

24/02/2024 | 21:34

Μαρουσάκης: Ζώνη καταιγίδων μεγάλου μήκους θα σαρώσει τη χώρα

24/02/2024 | 21:21

Οι εγκάρδιες ευχές της Ντόρας Μπακογιάννη στην Σία Κοσιώνη για το βιβλίο της
lamia aek2 240224

24/02/2024 | 21:05

Super League 1: «Βόλτα» της ΑΕΚ στη Λαμία – Δείτε τα γκολ

24/02/2024 | 20:57

Πτολεμαΐδα: Αδιανόητη τραγωδία – Γυναίκα έχασε το βρέφος και τον σύζυγό της την ίδια ημέρα

24/02/2024 | 20:49

Θανάσης Πάτρας: «Οι άνθρωποι έχουν χρώμα, δεν έχει το ρεπορτάζ»
dragonsden maria 240224
Το πιο γρήγορο deal στο Dragons’ Den! Μια 22χρονη εντυπωσίασε τους επενδυτές και πήρε 30.000 λίρες
iereas 144709
Ισπανία: Συνελήφθησαν ιερέας και ο σύντροφός του για πάρανομη διακίνηση… βιάγκρα
eurovision 230224
Eurovision 2024: Θανάσης Αλευράς και Ζερόμ Καλούτα οι σχολιαστές της ΕΡΤ στον φετινό διαγωνισμό
Νομοσχέδιο που απαγορεύει στα παιδιά κάτω των 16 ετών να έχουν πρόσβαση στα social media προκαλεί αντιπαράθεση στη Φλόριντα
the body shop
Μειώνει καταστήματα και προσωπικό η αλυσίδα The Body Shop – Τι θα συμβεί στην Ελλάδα
andros 220224
EL PAIS: Η Άνδρος στους 10 καλύτερους εναλλακτικούς προορισμούς της Ευρώπης για το 2024