• Παρασκευή, 19 Οκτωβρίου
  • 19:20

Αθήνα

20 oC

σποραδικές νεφώσεις

Δυτικός αντιδυτικισμός

59,9% των Γερμανών πολιτών αποδοκιμάζει την πυραυλική επίθεση στην Συρία. 30% την επιδοκιμάζει. Έκφραση αντιδυτικισμού; Φιλορωσικών, φιλοπουτινικών διαθέσεων; Και μάλιστα από τους Γερμανούς; Μακρυά από εμένα η αντίληψη ότι οι πλειοψηφίες έχουν πάντα δίκιο.

Γράφει ο Νίκος Μπίστης

Όμως η καταγραφή των διαθέσεων του λαού μιας χώρας που αποτελεί  θεμέλιο της ΕΕ με αναμφισβήτητο προσανατολισμό σε αυτό που ονομάζουμε Δύση -και με ότι αξιακά συμπυκνώνει αυτή η λέξη- δεν μπορεί παρά να δίνει ένα ισχυρό σήμα. Πριν ένα χρόνο περίπου σε ανάλογη , μικρότερης έκτασης επίθεση , τα ποσοστά επιδοκιμασίας ήταν μεγαλύτερα. Και αν γυρίσουμε αρκετά χρόνια πίσω θα βρούμε όχι μόνο στην Γερμανία αλλά σε όλη την ΕΕ ισχυρή υποστήριξη στην λογική των λεγόμενων ανθρωπιστικών επεμβάσεων. Το βάρος της Σρεμπρένιτσα , του Σεράγεβο, του Κόσσοβου, η αδιαμφισβήτητη επιθετικότητα του Μιλόγεβιτς, είχαν διαμορφώσει μια κοινή γνώμη που μπορούσε κατ εξαίρεση να δεχθεί παράκαμψη του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ.

Κατ’ εξαίρεση πάντα γιατί πολλοί  αντιλαμβάνονταν ότι διαρκής αγνόηση του Συμβουλίου Ασφαλείας - στο όνομα της αδυναμίας λήψης απόφασης από τα ρωσικά βέτο- αργά η γρήγορα θα συναντούσε την αντίδραση μιας χώρας που σταδιακά ανακτούσε τον διεθνή της ρόλο και μέρος της παλιάς της ισχύος. Λίγοι άκουσαν την προειδοποίηση του Προέδρου της Γερμανίας Φράνκ - Βάλτερ Σταϊνμαιερ κατά της δαιμονοποίησης της Ρωσίας. Και ως προς το βέτο είναι γεγονός ότι δυσχεραίνει την λειτουργία του Συμβουλίου Ασφαλείας, αποτελεί όμως σημείο ισορροπίας για την λειτουργία του ΟΗΕ και εξασφάλισης μιας ευρύτερης συναίνεσης για σημαντικές κινήσεις στην διεθνή σκηνή. Δεν είδα την ίδια αποδοκιμασία όταν οι ΗΠΑ σταθερά χρόνια τώρα αποτρέπουν με βέτο αποφάσεις του Συμβουλίου Ασφαλείας για τους Ισραηλινούς εποικισμούς.

Τι μεσολάβησε, λοιπόν, από την δεκαετία του ‘90 και οι πολίτες για την Συρία αρνούνται να επικροτήσουν μονομερείς ενέργειες που γίνονται χωρίς απόφαση του ΟΗΕ ακόμα και αν  γίνεται επίκληση της προστασίας υπέρτερου αγαθού όπως τα ανθρώπινα δικαιώματα και η ίδια η ανθρώπινη ζωή;

Νομίζω ότι αρκούν τρείς αναφορές για μια πειστική απάντηση: Ιράκ, Αραβική Άνοιξη, Τραμπ σε αντίθεση με Ομπάμα.

Το Ιράκ έδωσε με τον πιο εμφαντικό τρόπο τέλος στην αντίληψη ότι μπορεί να υπάρξει νομιμοποιημένη στην συνείδηση των λαών διεθνής πρωτοβουλία έξω από το πλαίσιο του ΟΗΕ. Απεδείχθη ότι Μπους και Μπλερ συνειδητά είπαν ψέμματα στο θέμα της κατοχής πυρηνικών όπλων από μέρους του Ιράκ και οδήγησαν σε μια περιπέτεια τεραστίων διαστάσεων όχι μόνο το Ιράκ αλλά όλη την ανθρωπότητα, τροφοδοτώντας την τρομοκρατία και τον ισλαμικό φονταμενταλισμό. Πέραν των άλλων η ατιμώρητη χρησιμοποίηση με τόσο επίσημο και ξεδιάντροπο τρόπο κατασκευασμένων στοιχείων , επιτρέπει σήμερα στην Συρία κάθε επιφύλαξη είτε για αυτή καθεαυτή την χρήση χημικών όπλων ή για τον πραγματικό θύτη.

Η λεγόμενη Αραβική Άνοιξη που αρχικά είχε την υποστήριξη καλοπροαίρετων φιλελεύθερων και αριστερών διανοουμένων κατέληξε με πιθανή εξαίρεση την Τυνησία σε όλες τις άλλες περιπτώσεις σε βαρύ Αραβικό χειμώνα. Κορυφαίο παράδειγμα η Αίγυπτος όπου από την Πλατεία Ταχρίρ κατέληξε πάλι  σε καθεστώς τύπου Μουμπάρακ αφού προηγουμένως εξευτελίστηκε και καταπατήθηκε κάθε έννοια δημοκρατικής διαδικασίας με κορυφαία την πραξικοπηματική ανατροπή του εκλογικού αποτελέσματος. Η πιο δραματική και από ανθρώπινη και από γεωπολιτική διάσταση περίπτωση είναι η Λιβύη. Με επισπεύδουσες ΗΠΑ και Γαλλία διαλύθηκε μια χώρα , έγινε no man’s land χωρίς να δημιουργηθεί το ελάχιστο δημοκρατικό αντίβαρο. Γενικότερα στην λεγόμενη Αραβική Άνοιξη αποδείχθηκε ότι όσο ανέφικτη και αντιπαραγωγική είναι η εξαγωγή επανάστασης, άλλο τόσο είναι και η εξαγωγή δημοκρατίας. Το μόνο που αναμφισβήτητα πέτυχε είναι να επιταχύνει μαζί με τον πόλεμο στο Ιράκ την ανάπτυξη του πιο ακραίου ισλαμικού φονταμενταλισμού. Αυτόν τον τελευταίο παράγοντα  μαζί με τα συμπεράσματα απο την κατάληξη της Αραβικής Άνοιξης φαίνεται να τα αγνοούν όσοι επιμένουν να βλέπουν στην Συρία την σύγκρουση του «δικτάτορα Άσσαντ με τις δημοκρατικές δυνάμεις της χώρας.» Τα κοσμικά μπααθικά καθεστώτα στο Ιράκ και την Συρία ήταν αυταρχικά και αντιδημοκρατικά. Οι αντίπαλοι τους όμως είναι τρισχειρότεροι.

Το τελευταίο κεφάλαιο ονομάζεται Τραμπ. Ανατρέπει όχι μόνο στην Μέση Ανατολή ( αλλά και στην Κούβα και στον τομέα του παγκόσμιου εμπορίου) την πολιτική Ομπάμα. Μια πολιτική που βασιζόταν στην δημιουργία ευρύτερων συναινέσεων για την αντιμετώπιση του βασικού αντιπάλου στην περιοχή , του Ισλαμικού Χαλιφάτου , του ISIS. Με την πολιτική του ο Ομπάμα ενέταξε το Ιράν στην άτυπη συμμαχία κατά του ISIS και με την συμφωνία για την χρήση πυρηνικής ενέργειας για περιορισμένους μη στρατιωτικούς σκοπούς , βοήθησε την μετατόπιση του Ιράν προς τους διεθνείς θεσμούς ενισχύοντας εμμέσως και τις πιο μετριοπαθείς δυνάμεις στην Τεχεράνη. Στο μεγάλο και άλυτο θέμα που σταθερά τροφοδοτεί την ένταση στην περιοχή , αυτό της σύγκρουσης Ισραήλ Παλαιστινίων προσπάθησε να συμβάλει στην εξομάλυνση των σχέσεων και να συγκρατήσει τις ακρότητες της κυβέρνησης Νετανιάχου, ιδίως στο θέμα των εποικισμών. Σε όλα αυτά τα ζητήματα ο Τραμπ ενεργώντας ως ταύρος σε υαλοπωλείο κατέστρεψε την πολιτική Ομπάμα. Χωρίς στρατηγική, χωρίς σχέδιο , τροφοδοτεί απλώς το χάος. Εμποδίζει πολιτικές ειρηνικής επίλυσης των προβλημάτων, συσπειρώνει τους αντιπάλους του και εκ των πραγμάτων ενισχύει τους πιο αδιάλλακτους από αυτούς. Έχει κατορθώσει το μέχρι χτες ακατόρθωτο: ο λόγος του Πούτιν και της Κίνας μερικές φορές να ακούγεται σε επαφή με την λογική περισσότερο από αυτόν της Αμερικάνικης διοίκησης. Μιας διοίκησης που σπαράσσεται και φυλλοροεί ενώ αδυνατεί να παρακολουθήσει τις μεταπτώσεις του και τις συνεχείς αλλαγές μιας πολιτικής που ασκείται μέσω του Twitter. Η επίκληση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και της δημοκρατίας από μέρους του δεν ακουμπάει τους πολίτες όταν -πέραν των όσων προανέφερα- βασικός του σύμμαχος στην περιοχή είναι η Σαουδική Αραβία η όταν χωρίς πρόβλημα ετοιμάζεται να συναντηθεί με τον Βορειοκορεάτη ηγέτη.

Τούτων δεδομένων δεν είναι να απορεί κανείς από τα υψηλά ποσοστά αποδοκιμασίας της πυραυλικής επίθεσης. Αντανακλάται σε αυτές περισσότερο από την ανθρωπιστική αποδοκιμασία ( εξάλλου το αίμα ρέει στην Συρία από όλες τις πλευρές και ουδείς αναμάρτητος ) η ανησυχία για το αύριο . Ο κόσμος καταλαβαίνει και από την προηγούμενη εμπειρία στην περιοχή και από την ιδιαίτερα περίπλοκη κατάσταση στην Συρία ότι η αναζήτηση πολιτικής λύσης - που θα συμπεριλαμβάνει και τον Άσσαντ- είναι μονόδρομος. Τα άλλα είναι επικίνδυνοι τυχοδιωκτισμοί.

Γι’ αυτό προσφέρουν κακή υπηρεσία όσοι πάνε να επεκτείνουν τήν ούτως η άλλως αμφιλεγόμενη ρήση my country right or wrong, σε διάσταση Δύσης. Δηλαδή, τι να κάνουμε, είναι δυτική πρωτοβουλία και αφού ανήκουμε στην Δύση πρέπει να την στηρίξουμε. Αντιθέτως, επειδή πιστεύουμε στην δημοκρατία, την Ειρήνη και τα ανθρώπινα δικαιώματα πρέπει να σταθούμε σταθερά απέναντι.