Αθήνα

8 oC

αίθριος καιρός

Της τέχνης το σεργιάνι στο «Πέρασα...» της Κικής Δημουλά και της Σοφίας Καμαγιάννη

Η σκηνοθέτιδα Σοφία Καμαγιάννη μέσα από τη θεατρική ενότητα του Thecaller παρουσιάζει τους λόγους για τους οποίους επιλέγει να ανεβάσει σήμερα στη σκηνή την ποίηση της σπουδαίας Κικής Δημουλά.

Οι μεγάλοι ποιητές ταιριάζουν σε όλες τις εποχές, για αυτό άλλωστε τους λέμε διαχρονικούς. Το έργο τους αποκαλύπτει κάθε φορά κάτι καινούριο.

Επιμέλεια: Αλέξανδρος Κούρτης

Η Δημουλά έτσι κι αλλιώς δεν συμβαδίζει με τον «ιστορικό χρόνο». Με αφετηρία της την καθημερινότητα βυθίζεται στα αιώνια υπαρξιακά ζητήματα όπως το νόημα του ζειν,  ο έρωτας, η φθορά, η μοναξιά, η απώλεια, ο χρόνος. Τo περιεχόμενο της ποίησής της δεν είναι κοινωνικό, και ίσως, με τις τόσο δύσκολες συνθήκες διαβίωσης, για το μεγαλύτερο μέρος του πληθυσμού, τα θέματά της να φαίνονται  εκ πρώτης πολυτέλεια. Πριν φτάσουμε καν στο περιεχόμενο, έχουμε τη μορφή, τον τρόπο της γραφής της, τη γλώσσα της. Αυτό και μόνο είναι από μόνο του ένα λογοτεχνικό κομψοτέχνημα υψηλής πνευματικότητας και αισθητικής, στολίδι για την εξέλιξη της ποιητικής μας κληρονομιάς. Για μένα και το περιεχόμενο είναι πολύ δυνατό, διότι έχει μια σπάνια διεισδυτική ματιά  λεπτομερούς καταγραφής του εσωτερικού μας κόσμου (συχνά με αφορμή κάτι πολύ απλό, καθημερινό) από τον οποίο φαίνεται  να έχουμε αποκοπεί. Είναι σαν να φοβόμαστε τις σιωπές, τις παύσεις  από την υπερκινητική, αποσπασματική  ζωή μας,  τις μικρές και μεγάλες εσωτερικές αναταράξεις και τα αίτιά τους.

Εγώ από παιδί λατρεύω τη σιωπή, νιώθω πολύ βαθιά μέσα μου τη δύναμή της και τις  αποκαλύψεις της. Η ίδια η ποιήτρια έχει μιλήσει για τη σχέση του ασήμαντου με το σημαντικό, την εξάρτηση του μικρού από το μεγάλο, αυτή η διαλεκτική σχέση διαπερνά όλες μας τις  καθημερινές λειτουργίες. Η προσωπική μου σχέση με την ποίησή της κρατά πολλά χρόνια, σίγουρα η πρώτη μου προσέγγιση ήταν τελείως συναισθηματική. Με μάγεψε κατευθείαν, με αφόπλισε ο λόγος της. Για να φτάσουμε στη σημερινή παράσταση πέρασα από πολλά στάδια δημιουργικότητας και συγκίνησης.  Έχει μια συμπύκνωση αυτό το έργο, μετά από κάποια χρόνια μελέτης και αναζήτησης  των μουσικών-ηχητικών  τρόπων προσέγγισης του λόγου της (της πρόζας συμπεριλαμβανομένης). Η φωνή της είναι επίσης ένα σημαντικό κομμάτι του έργου, μέρος του «σεναρίου». Με απασχόλησε  επίσης πολύ η φόρμα της παράστασης, είχα από την αρχή έννοια να είναι ποιητική, το μέρος και το όλον να είναι ίδιου σκεπτικού.

Φτάνοντας λοιπόν σε αυτό που θα δείτε, είχα την τύχη να δουλέψω με δύο σπουδαίες ηθοποιούς, κάθε μία για διαφορετικούς λόγους. Η Γιώτα  έχει μια μεγάλη διαδρομή στο θέατρο και το σινεμά, η  πείρα της ήταν χρήσιμη από την αρχή, παρόλο που εδώ είχε μια δύσκολη αποστολή,  λόγω του ποιητικού κειμένου.  Οι ερμηνευτικές ποιότητές της, σε στιγμές συγκέντρωσης, είναι εξαιρετικές, μπορούν να σε καθηλώσουν. Ακόμα και όταν δεν μιλά, μπορεί  να σε μαγνητίσει με το βλέμμα της. Τελικά της ταίριαξε πολύ και ο ρόλος της ηρωίδας που «έχει  ανάγκη από χειροπιαστά πράγματα…», είναι έτσι και σαν άνθρωπος. Αυτή είναι αφετηρία της  για να  ακολουθήσει την εσωτερική διαδρομή της μέχρι  το «…με  κούρασε πολύ το πρόσωπο του κόσμου». Μου άρεσε που ήταν ανοιχτή και στη μουσικότητα του κειμένου ως προσέγγιση. Η Θεοδοσία είναι μια καταπληκτική περφόρμερ, συνδυάζει πολλές δεξιότητες, και φυσικά έχει  μια υπέροχη φωνή, συγκινεί η ερμηνεία της. Δούλεψε όλο το διάστημα με απίστευτους ρυθμούς και συστηματικότητα για να φτάσει να αποδώσει θεατρικά τα-όχι και τόσο βατά- τραγούδια, μέσα από έναν ρόλο που έχει πολλές δυσκολίες, μια και είναι στον κόσμο της φαντασίας, της μουσικής. Οι καλοί μουσικοί μας επί σκηνής (εκτός από μένα είναι τρεις άντρες, όχι τυχαία, ο Φίλανδρος στο κλαρινέτο, ο Τάσος στο βιολί και ο Όσβαλντ στο κόντρα-μπάσο) είναι αποκάλυψη, διότι συμμετέχουν μέσα στο έργο και ως περφόρμερ, με κίνηση. Αυτό ήταν ένα στοίχημα για μένα που κερδήθηκε. Και τι να πω για την ομάδα των συντελεστών, πραγματικά ένας κι ένας, δέσαμε  πολύ ωραία. Το ταλέντο τους, η αφοσίωση και η υπομονή τους βοήθησαν πολύ στη σκηνική πραγμάτωση αυτού του οράματος. Νιώθω πληρότητα στην ολοκλήρωση της προσπάθειάς μας, μακάρι όλο αυτό να κατέβει στο κοινό με την ίδια δύναμη  η οποία διαπερνά και εμάς.  Δεν ήταν καθόλου εύκολο το εγχείρημα, από πολλές απόψεις.

Τέλος, να πω ότι μαζί με την ποιήτρια Δημουλά κουβαλώ μέσα μου και τον άνθρωπο Δημουλά, τη γενναιοδωρία της, τη φιλική μας σχέση όλων αυτών των χρόνων · νιώθω ευγνώμων. Το έργο αυτό είναι και ένα εσωτερικό χρέος και αποτελεί φόρο τιμής σε όσα μου έχει προσφέρει.

* Η μουσική παράσταση, το μικτό θέαμα - ακρόαμα πάνω στην πολυπρισματική ποίηση της Κικής Δημουλά θα παρουσιαστεί:

Στην Αθήνα και το Θέατρο Τζένη Καρέζη

Δευτέρα 16 και Τρίτη 17 Οκτωβρίου / Δευτέρα 23 και Τρίτη 24 Οκτωβρίου / Δευτέρα 30 και Τρίτη 31 Οκτωβρίου

Στην Θεσσαλονίκη και το Μέγαρο Μουσικής(Αίθουσα Αιμίλιος Ριάδης)

Παρασκευή 24 Νοεμβρίου 2017/Σάββατο 25 Νοεμβρίου 2017

Send this to a friend