• Κυριακή, 23 Σεπτεμβρίου
  • 07:48

Αθήνα

17 oC

αίθριος καιρός

Η σύζυγος του Φλέμινγκ ήταν βουλευτής του ΠΑΣΟΚ: Σχεδίαζε την απόδραση του Παναγούλη και βασανίστηκε από τη Χούντα

Ήταν μια από τις σπουδαιότερες Ελληνίδες γιατρούς, η οποία υπήρξε σύζυγος του Σκωτσέζου Νομπελίστα Αλεξάντερ Φλέμινγκ. Ο λόγος για την Αμαλία Κουτσούρη από την Κωνσταντινούπολη που πέθανε στις 26 Φεβρουαρίου 1986. 

Γεννήθηκε στις 28 Ιουνίου 1912 και μεγάλωσε σε μια ευκατάστατη οικογένεια. Ο πατέρας της ήταν δερματολόγος και είχε δική του δερματολογική κλινική στην Πόλη. Κατά τη διάρκεια του Α' Παγκοσμίου Πολέμου η οικογένεια εγκαταστάθηκε στην Ελλάδα, και μόλις η Αμαλία τελείωσε το σχολείο αποφάσισε να γίνει γιατρός. Σπούδασε Ιατρική στο Πανεπιστήμιο Αθηνών και αργότερα συνέχισε τις σπουδές της στο Παρίσι και στο Λονδίνο.

Την περίοδο της κατοχής, πήρε μέρος στην αντίσταση, κρύβοντας στο σπίτι της κυνηγημένους και συνεργάστηκε με την αστυνομία, βγάζοντας πλαστές ταυτότητες σε Εβραίους. Μετά το τέλος της γερμανικής κατοχής, πήρε υποτροφία και μετακόμισε στο Λονδίνο, όπου εργάστηκε στο Wright Fleming Institute. Τότε,  γνώρισε τον βιολόγο Αλεξάντερ Φλέμιγνκ. Ο Σκωτσέζος Βιολόγος ήταν ήδη καταξιωμένος επιστήμονας στον χώρο της Ιατρικής, καθώς είχε ανακαλύψει την πενικιλίνη και είχε κερδίσει το Βραβείο Νόμπελ. Η Φλέμινγκ είχε κάνει ήδη έναν γάμο με αρχιτέκτονα και είχε πάρει διαζύγιο. Μετά την παραμονή της στην Αγγλία, επέστρεψε στην Ελλάδα για να αναλάβει τη διεύθυνση του Νοσοκομείου "Ευαγγελισμός".

Ο Φλέμινγκ ήταν ερωτευμένος μαζί της, όμως δεν της εκμυστηρεύτηκε τον έρωτά του, καθώς ήταν παντρεμένος. Το 1949 πέθανε η γυναίκα του και λίγο αργότερα η Αμαλία τον προσκάλεσε για έναν κύκλο διαλέξεων στην Ελλάδα. Ο Φλέμινγκ δέχθηκε και τρία χρόνια μετά ήρθε ξανά στην Ελλάδα και της έκανε πρόταση γάμου, την οποία η Αμαλία αποδέχτηκε. Ωστόσο, η ευτυχία τους κράτησε λίγο, καθώς δύο χρόνια μετά ο μεγάλος επιστήμονας πέθανε σε ηλικία 74 ετών.

Η Αμαλία συνέχισε να εργάζεται σκληρά στον χώρο της υγείας και πάλεψε για τα ανθρώπινα δικαιώματα. Τα χρόνια της Χούντας κατηγορήθηκε ότι σχεδίαζε την απόδραση του Αλέκου Παναγούλη. Όπως ανέφερε η εφημερίδα "Καθημερινή" : «Η λαίδη Φλέμινγκ, χήρα του ονομαστού εφευρέτη της πενικιλίνης δόκτορος Αλεξάνδρου Φλέμινγκ, συλλαμβάνεται με άλλα τρία άτομα τη νύκτα της 30ής προς την 31η Αυγούστου έξω από το στρατόπεδο στο Γουδί όπου κρατείται ο Αλέκος Παναγούλης καταδικασμένος σε θάνατο για την απόπειρα δολοφονίας του Γεωργίου Παπαδόπουλου.

Ο υφυπουργός Τύπου Βύρων Σταματόπουλος ανακοίνωσε στους Έλληνες και ξένους δημοσιογράφους ότι οι τέσσερις συλληφθέντες, δηλαδή η Αμαλία Κουτσούρη-Φλέμινγκ, ο Κωνσταντίνος Ανδρουτσόπουλος, ο Αμερικανός Τζον Σκέλτον και η Αμερικανίδα Αθηνά Ψυχογιού, είχαν αποπειραθεί να απελευθερώσουν τον Παναγούλη.  Σύμφωνα με το σχέδιο η Φλέμινγκ θα μετέφερε τους άλλους τρεις με το αυτοκίνητό της στο προκαθορισμένο σημείο δράσης.

Η Φλέμινγκ στην απολογία της παραδέχτηκε την κατηγορία λέγοντας ότι ήθελε να βοηθήσει στην απόδραση του Παναγούλη για λόγους ανθρωπιστικούς. Το Στρατοδικείο την καταδίκασε σε φυλάκιση δεκαέξι μηνών και μεταφέρθηκε στις φυλακές Κορυδαλλού. Η φυλάκιση της από το καθεστώς προκάλεσε αντιδράσεις, γι'αυτό αποφασίστηκε να την αποφυλακίσουν με την ίδια να δηλώνει  “Η επιθυμία μου είναι να παραμείνω στη χώρα μου. Θα το πράξω όσο τουλάχιστον εξαρτάται από μένα”.  Ωστόσο, λίγες ώρες μετά την οδήγησαν στο αεροδρόμιο και την απέλασαν από τη χώρα, αφαιρώντας της την ελληνική ιθαγένεια.

Μόλις έπεσε η Χούντα επέστρεψε στην Ελλάδα και συμμετείχε στη δίκη  των βασανιστών της ΕΑΤ-ΕΣΑ ως μάρτυρας κατηγορίας.

Μίλησε για τα σκληρά βασανιστήρια που υπέστη και για της βίαιες μεθόδους που χρησιμοποιούσαν οι χουντικοί. Μάλιστα, αναφέρθηκε στα παραισθησιογόνα των βασανιστών κατά την ανάκριση  και συγκεκριμένα αναφέρθηκε στην περίπτωση του αγωνιστή Ανδρέα Φραγκιά: «Ήταν σαν να ‘χαμε μπροστά μας τη σκιά του άλλοτε ανθρώπου. Μου είπαν αργότερα πως όταν αναφέρουν στον Φραγκιά πράγματα που υποτίθεται πως είπε και υπέγραψε, δεν θυμάται τίποτα. Μα τι του κάναν οι κακούργοι στο στρατιωτικό νοσοκομείο; Παραισθησιογόνα του δώσανε ή του κάνανε ναρκανάλυση, ως τα όρια της ανθρώπινης αντοχής; Από την έκφρασή μου θα είδαν ότι ήξερα αρκετά για το μαρτύριό του. Μα οτιδήποτε και να είπε για μένα ή για άλλους, ο Φραγκιάς παραμένει ήρωας που τίποτα δεν μπορεί να μειώσει». 

Η Αμαλία Φλέμινγκ πολιτεύτηκε με το ΠΑΣΟΚ και το 1977 εξελέγη βουλευτής όπως επίσης 1981 και το 1985.

Η Αμαλία Φλέμινγκ την ημέρα της διακήρυξης του ΠΑΣΟΚ

Μέχρι το τέλος της ζωής της πάλευσε για  να ολοκληρώσει το όνειρο του συζύγου της, τη δημιουργία του Ιδρύματος Βασικής Βιοϊατρικής Έρευνας «Αλέξανδρος Φλέμινγκ». Πέθανε στις 23 Φεβρουαρίου 1986. Το όνειρό της πραγματοποιήθηκε το 1998, με το ερευνητικό κέντρο "Αλέξανδρος Φλέμινγκ" να θεωρείται σήμερα ένα από τα καλύτερα στον κόσμο.

Επιμέλεια: Άννα Καρατάσιου