Αθήνα

22 oC

ελαφρές νεφώσεις

Hottest

Ενημέρωση σε…fast-forward!

Μαργαρίτα Παπανδρέου: Χώρισε η κόρη του πρώην πρωθυπουργού

ΧΡΟΝΟΜΗΧΑΝΗ

Νοσταλγική βόλτα σε κουρείο της δεκαετίας του ’30 – Ποιοι ήταν οι μουστερήδες, τα «γοφάρια» και οι «τσίροι»

Πώς αξιολογούσαν την πελατεία τους οι κουρείς τη δεκαετία του '30;

Πώς αξιολογούσαν την πελατεία τους οι κουρείς τη δεκαετία του ’30; Ο δημοσιογράφος Κ. Τζαμουράνης περιέγραφε με γλαφυρότητα στην εφημερίδα “Έθνος” το 1935 την εμπειρία του από την επίσκεψη του σε ένα μπαρμπέρικο της εποχής.

Το δημοσίευμα συμπεριλαμβάνεται στο βιβλίο “ΞΕΦΥΛΛΙΖΟΝΤΑΣ ΠΑΛΙΕΣ ΕΦΗΜΕΡΙΔΕΣ” του αθηναιογράφου Θωμά Σιταρά, που αποτυπώνει την πραγματική ζωή της πόλης των Αθηνών του περασμένου αιώνα.

«Πηγαίνομε στο κουρείο βιαστικοί συνήθως, παίρνομε την αναπαυτικώτερη θέσι στην καρέκλα, και παραδίδομε το πρόσωπο και το κεφάλι στο ξυράφι του τεχνίτη, δίνοντάς του το παράγγελμα «γρήγορα».

Αν δεν πάρωμε λίγο ύπνο κατά την διάρκεια του ξυρίσματος ή του κουρέμματος, παρακολουθούμε στον καθρέφτη με εξαιρετικό ενδιαφέρον την εξέλιξι της διορθώσεως της καλλονής μας απαντώντες με μισές φράσεις στη φλυαρία του υπαλλήλου, αν τύχη να είνε γνωστός μας, ή διαβάζοντας την εφημερίδα μας.

Προσέχομε τους άλλους πελάτες πού μπαίνουν και βγαίνουν , τα σύνεργα του τεχνίτη, την ταμία πού εποπτεύει τους πάντας, όλα τέλος πάντων.

Ένα μόνο δεν προσέχομε: τα μάτια του υπαλλήλου πού μας εξετάζουν απ’ την αρχή ως το τέλος, σε όλες μας τις λεπτομέρειες, στο ντύσιμο, στους τρόπους, στην πιο παραμικρή κίνησι, στο πουρμπουάρ τέλος, ιδίως σ’ αυτό.

Καμμιά απ’ τις λεπτομέρειες του εαυτού μας δεν ξεφεύγει απ’ το μάτι του. Κατορθώνει ο διαβολεμένος υπάλληλος να μπαίνη αμέσως στην ψυχολογία του κάθε πελάτη και να τον ξεσκεπάζη απ’ άκρου εις άκρον.

Αν θέλετε να μάθετε «τι καπνό φουμάρει» ένας άνθρωπος, μην αποταθήτε στον δικηγόρο του, στον προϊστάμενό του, στους φίλους του. Ρωτήστε τον υπάλληλο του κουρείου πού τον περιποιείται. Θα σας πή ασφαλώς ενδιαφέροντα πράγματα για τη ζωή και τον χαρακτήρα του.

Κουρέας μπροστά στο μαγαζί του με την πετσέτα να κρέμεται δίκην σημαίας δίνοντας έτσι το μήνυμα στους μουστερήδες (διάβαζε: πελάτες) «είμαι ελεύθερος και σας περιμένω».

Και δεν είνε καθόλου δύσκολο αυτό, εφ’ όσον είνε γνωστή η μανία της φλυαρίας των κουρέων. Μπορούν να σας μιλήσουν για όλους συλλήβδην τους πελάτες του κουρείου των ή για τον καθένα χωριστά, για όλο τον κόσμο, εκτός απ’ τους παπάδες πού δεν υπάγονται στην αρμοδιότητα των κουρέων.

Όλοι οι πελάτες των κουρείων διακρίνονται από τους υπαλλήλους σε δυό μεγάλες κατηγορίες: τα «γοφάρια» και τους «τσίρους». Η διάκρισις αυτή είνε οικονομική και εξαρτάται από το ποσόν του πουμπουάρ. Γοφάρια είνε οι πελάτες πού δίνουν καλό πουρμπουάρ, πού συνήθως κάνουν μαζί ξύρισμα, κόψιμο μαλλιών, λούσιμο, φριξιόν, η καλή ας πούμε πελατεία του κάθε κουρείου.

Οι υπάλληλοι περιποιούνται αυτούς πού δίνουν καλό πουρμπουάρ με κάθε επιμέλεια, και προσπαθούν πάντοτε να τους ευχαριστήσουν , να τους προτιμήσουν στη σειρά, να προλάβουν κάθε επιθυμία τους.

Αυτούς τους περιποιούνται οι υπάλληλοι με κάθε επιμέλεια και προσπαθούν πάντοτε να τους ευχαριστήσουν , να τους προτιμήσουν στη σειρά, να προλάβουν κάθε επιθυμία τους, γιατί εκτός απ’ το καλό πουμπουάρ, οι υπάλληλοι έχουν και ποσοστά απ’ την είσπραξι.

Τσίροι είνε εκείνοι πού δίνουν μικρό πουμπουάρ, πού κάνουν συνήθως απλό κόψιμο μαλλιών γιατί ξυρίζονται μόνοι των ή πού ξυρίζονται όταν έχουν μεγαλώσει τα γένεια. Γι’ αυτούς δεν υπάρχει περιποίησι ούτε σχεδόν σειρά προτεραιότητος. Ο υπάλληλος προσπαθεί να τους ξεμπερδέψη όπως-όπως χωρίς καμμιά προσοχή και χωρίς τα απαραίτητα συμπληρώματα του ξυρίσματος.

Όταν περιμένουν σειρά, ο κάθε υπάλληλος βρίσκει τρόπο με διάφορες μανούβρες να τους αποφεύγη, και όταν τελειώνουν προπέμπονται με διάφορα μουρμουρίσματα ανάλογα με το πουμπουάρ, και καθόλου κολακευτικά.

«Παπαγάλος», 1883.

Από αυτές τις δύο μεγάλες κατηγορίες των γοφαριών και των τσίρων ξεκινάνε όλες οι άλλες διαιρέσεις της πελατείας των κουρείων, οι οποίες πλέον δεν είνε οικονομικής φύσεως, αλλ’ αφορούν τις συνήθειες των πελατών.

Είνε η διαίρεσις πρώτα-πρώτα των ιδιότροπων, των γκρινιάριδων και των «έν τάξει». Συνήθως ιδιότροποι είνε οι τσίροι. Όχι πάντοτε, αλλά ο υπάλληλος συνηθίζει να μη βρίσκη λογική σε καμμιά παρατήρησι του «τσίρου» πελάτου και να μη του αναγνωρίζη κανένα δικαίωμα γούστου. Έτσι κάθε παράπονό του δικαιολογημένο ή όχι, κρίνεται ως μιζέρια.

Δεν συμβαίνη όμως το ίδιο με τα «γοφάρια». Η κατηγορία αυτή των πελατών δεν έχει καμμία ιδιοτροπία, γιατί δεν προλαμβάνει να την εκδηλώση. Ο υπάλληλος πού ενδιαφέρεται να έχη στην αποκλειστική του δικαιοδοσία τον καλό πελάτη, προλαμβάνει κάθε επιθυμία του, πρίν εκδηλωθή. Και αν ακόμη τύχη το γοφάρι να είνε πραγματικά ιδιότροπο, πάλι συγχωρούνται λόγω του πουμπουάρ.

«Πατρίς», 1928.

Από απόψεως ηλικίας ιδιότροποι είνε συνηθέστερα οι μεσήλικες, οι οποίοι ενδιαφέρονται περισσότερο για την συγκράτησι των υπολειμμάτων της ωμορφιάς των. Οι νέοι δεν είνε συνήθως ιδιότροποι και πολύ λιγώτερο οι γέροι, οι οποίοι κατά κανόνα το έχουν πάρη απόφασι.

Άλλη διαίρεσις των πελατών είνε οι σπάταλοι και οι οικονομικοί. Όχι βέβαια για τον εαυτό τους αλλά για το κατάστημα. Είνε δηλαδή εκείνοι που θέλουν πούδρα, κρέμα και άφθονη κολώνια, πού πολλές φορές παίρνουν οι ίδιοι το φιαλίδιο της κολώνιας και το αδειάζουν στο κεφάλι τους. Οι οικονομικοί θέλουν μόνο λίγη πούδρα και τίποτε άλλο. Αυτό έχει μεγάλη σημασία για τον υπάλληλο πού πληρώνει έξ ιδίων τα υλικά.

Έπειτα από τις τρεις αυτές κατηγορίες υπάρχει η κατηγορία των «τύπων».

Γι’ αυτούς έχουν πολλά πράγματα να σας πούν. Είνε εκείνοι πού μόλις καθήσουν στην καρέκλα παίρνουν αμέσως βαθύ ύπνο και δεν ξυπνούν παρά όταν τελειώση το ξύρισμα. Είνε αυτοί πού κάνουν τον μεγάλο και φέρνονται άσχημα στο προσωπικό του κουρείου. Ενδιαφέροντες είνε εκείνοι πού βλέπουν κάπως ύποπτα την ταμία ή την μανικιουρίστα και καταφεύγουν στον υπάλληλο για να του ζητήσουν μια μεσολάβησι. Αυξάνουν το μπορμπουάρ, ρωτούν την πρώτη ημέρα τον υπάλλήλο «τι καπνόν φουμάρει» η ταμίας. Την άλλη μέρα προχωρούν περισσότερο, ζητούν να μάθουν αν είνε «ελεύθερη» και τέλος πάντων κάνουν ότι μπορούν διά να επιτύχουν μια μικρή περιπέτεια με το φιλικόν προσωπικόν του κουρείου.

«Αθηναϊκά Νέα», 1931.κου

Εννοείται ότι οι άρρενες υπάλληλοι –άνθρωποι τίμιοι και σοβαροί- δεν τα χαμπαρίζουν αυτά τα πράγματα. Και έτσι η επιθυμία των πελατών αυτών μένει πάντοτε … επιθυμία. Φυσικά δεν παραιτούνται εύκολα του σκοπού των. Άλλως τε είνε και μια μικρή παρηγοριά στον πόνο του ξυραφιού το να κάνη κανείς τα γλυκά μάτια στη μανικιουρίστα.

Υπάρχουν βέβαια και διάφοροι άλλοι τύποι, αγαθοί ή κακοί, τους οποίους οι υπάλληλοι γνωρίζουν καλά και περιποιούνται αναλόγως. Όλες οι ιδιοτροπίες έχουν επίδραση στην περιποίησι. Γι’ αυτό αν θέλετε να σας περιποιήται καλά ο υπάλληλος του κουρείου σας, να χαρακτηρισθήτε καλοί πελάτες, ακολουθήστε αυτή την τακτική.

Δίδετε καλό πουρμπουάρ, όχι βέβαια δυσανάλογο, γιατί θα χαρακτηρισθήτε «κορόϊδο».

Μόλις καθήστε στην καρέκλα προσφέρετε τσιγάρο μά όχι πάντα.

Μη μιλάτε πολύ στον υπάλληλο και του δίνετε πολύ θάρρος. Έτσι θα εξασφαλίσετε καλή περιποίησι και σειρά προτεραιότητος. Γιατί ο κάθε υπάλληλος ενώ περιποιείται έναν πελάτη, κυττάζει εκείνους πού περιμένουν σειρά και με διάφορες μανούβρες προσπαθεί να τον πάρη, αφήνοντας τους ανεπιθύμητους πελάτες για τους άλλους υπαλλήλους.

Επειδή δε όλοι οι υπάλληλοι μαθαίνουν σε λίγο καιρό τον κάθε πελάτη, όλοι προσπαθούν να πάρουν τους καλούς. Έτσι κατορθώνετε να έχετε καλή σειρά, ενώ άλλοι πού μπήκαν πρίν από σας, περιμένουν ακόμη.

Ολούθε τόνε βλέπεις τον μπαρμπέρη

τη μούρη του με αναίδεια να χώνη

το κάθε τι σου λέει πως το ξέρει

με γλώσσα που με μιας σε ξεθεώνει!

Φιλόσοφος μεγάλος σου περνιέται

για γλύπτης, ποιητής ως και ζωγράφος

κι’ ακόμα με μια πόζα σου καυχιέται

πως είναι μουσουργός και πολυγράφος.

(«ΕΘΝΟΣ», 1935, Κ. Τζαμουράνης)

Πηγή: ΞΕΦΥΛΛΙΖΟΝΤΑΣ ΠΑΛΙΕΣ ΕΦΗΜΕΡΙΔΕΣ, ΣΙΤΑΡΑΣ ΘΩΜΑΣ, Εκδότης: ΜΙΝΩΑΣ

Σφαγή του Διστόμου: «Δεν θα αφήσετε ούτε γάτα» -Σκότωσαν μωρό, χαράζοντας τον αγκυλωτό σταυρό
7 Ιουνίου 1822: Η πυρπόληση της τουρκικής ναυαρχίδας από τον Κανάρη
Νίκος Σεργιανόπουλος: 13 χρόνια από τη δολοφονία του ηθοποιού που συγκλόνισε την Ελλάδα
3 Ιουνίου 1941: Όταν οι γερμανοί κατακτητές εκτέλεσαν 180 κατοίκους του χωριού Κάνδανος, σε αντίποινα για την αντίστασή τους
Σαν σήμερα γερμανοί αλεξιπτωτιστές εκτέλεσαν τους άρρενες κατοίκους του Κοντομαρί, ως αντίποινα
30η Μαΐου 1941: Γλέζος και Σάντας κατεβάζουν τη ναζιστική σημαία από την Ακρόπολη- Ήταν η πρώτη πράξη αντίστασης