Αθήνα

19 oC

ελαφρές νεφώσεις

Hottest

Ενημέρωση σε…fast-forward!

Survivor: Έφυγε ο Αλέξης Παππάς και ξεκίνησαν τα πανηγύρια – Στεναχωρήθηκε ο Τριαντάφυλλος! (vid)

ΥΓΕΙΑ

Πανδημία και κατάθλιψη οδηγούν στον αλκοολισμό

Στοιχεία που είδαν σήμερα το φως της δημοσιότητας στη Βρετανία αναφέρουν ότι μεταξύ Ιανουαρίου και Σεπτεμβρίου του 2020, καταγράφηκαν 5.460 θάνατοι στη Γηραιά Αλβιόνα που σχετίζονταν με την υπερβολική κατανάλωση αλκοόλ. Μία αύξηση 16%, σε σχέση με τους θανάτους που σημειώθηκαν κατά τους ίδιους μήνες του 2019.

Τα νέα στοιχεία χαρακτηρίστηκαν από ειδικούς της χώρας “εξαιρετικά ανησυχητικά” πλην όμως αναμενόμενα και ήλθαν να συμφωνήσουν με τα στοιχεία πρόσφατης μελέτης* της Σχολής Παγκόσμιας Δημόσιας Υγείας του Πανεπιστημίου της Νέας Υόρκης που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Preventive Medicine, η οποία έδειξε ότι το στρες και η κατάθλιψη στη διάρκεια της πανδημίας συσχετίστηκαν με μεγάλη αύξηση στην κατανάλωση αλκοόλ.

Η τάση της στροφής στο αλκοόλ ως μέτρο ανακούφισης από το άγχος ήταν μάλιστα πολύ πιο έντονη στους ενήλικες περί των 40 ετών, άτομα που στην πλειοψηφία τους είχαν αυξημένες πιθανότητες να προσβληθούν από τον ιό.

Στις μεγαλύτερες ηλικίες, άνω των 60 ετών, πολύ μικρό ποσοστό ανέφερε αυξημένη κατανάλωση αλκοόλ στη διάρκεια της πανδημίας, με εξαίρεση εκείνους που έπασχαν από κατάθλιψη, οι οποίοι αναζήτησαν στο αλκοόλ την ανακούφιση για την ψυχική δυσφορία που αισθάνονταν.

Γενικά, τα άτομα που ανέφεραν συμπτώματα κατάθλιψης είχαν 64% περισσότερες πιθανότητες να καταναλώνουν μεγαλύτερες ποσότητες αλκοόλ, ενώ το άγχος συσχετίστηκε με 41% υψηλότερη πιθανότητα αυξημένης κατανάλωσης αλκοόλ.

Είναι χαρακτηριστικό ότι μια ανάλογη τάση, της χρήσης αλκοολούχων ποτών για τη διαχείριση του άγχους είχε παρατηρηθεί και την περίοδο που ακολούθησε το τρομοκρατικό χτύπημα στους Δίδυμους Πύργους της Νέας Υόρκης, το 2001.

Γυναίκες

Μάλιστα, στη διάρκεια της πανδημίας, οι γυναίκες (ποσοστό 33% έναντι 24% των ανδρών) είχαν μεγαλύτερες πιθανότητες να αυξήσουν την κατανάλωση αλκοόλ, σε σχέση με τους άνδρες και αυτό έχει τη δική του εξήγηση: “Οι άνδρες συχνά πίνουν για να ενισχύσουν θετικότερα συναισθήματα ή και την αυτοπεποίθησή τους, για να μπορέσουν να μιλήσουν και να αντιμετωπίσουν, ενώ οι γυναίκες για να απωθήσουν τα αρνητικά τους συναισθήματα”, εξηγεί η Δρ Χριστίνα Καραπάνου Phd, CIPD, MCI, Ψυχολόγος Υγείας (Γνωσιακή Συμπεριφορική Ψυχοθεραπεία).

Όπως τονίζει η Δρ Καραπάνου, “από τον Μάρτιο του 2020, όσο έκλειναν τα μπαρ και τα εστιατόρια, άρχισαν να αυξάνονται οι πωλήσεις του αλκοόλ. Καθώς πλέον ο κόσμος δεν μπορούσε να βγει για να πιει άρχισε να αισθάνεται ότι η κατανάλωση αλκοόλ στο σπίτι είναι ΟΚ”.

Από τον Μάρτιο μέχρι σήμερα δηλαδή, ολοένα και περισσότεροι άνθρωποι ανά τον κόσμο (και στη χώρα μας) κάνουν αυτό που έχει ήδη επισημάνει η Αμερικανική Ψυχιατρική Εταιρεία: Λειτουργούν σαν να είναι  «Παρασκευή», η  μέρα δηλαδή που μπορούν να «πιουν ελεύθερα».

Γιατί πίνουν οι άνθρωποι;

Δύο είναι οι βασικοί λόγοι για τους οποίους οι άνθρωποι επιλέγουν να πιουν, σύμφωνα με τη Δρ Καραπάνου: “Πρώτον, για να ενισχύσουν τα θετικά τους συναισθήματα και να νιώσουν ευθυμία και κοινωνικότητα ή χαρά. Και δεύτερον, για να καταπνίξουν τα αρνητικά τους συναισθήματα ή να ξεχάσουν τη μοναξιά τους, τον αρνητισμό που αισθάνονται ή να κάνουν το μυαλό τους να μη σκέφτεται κάτι που ζουν. Κατά τη διάρκεια της πανδημίας, και τα δύο κίνητρα έπαιξαν σημαντικό ρόλο στην κατανάλωση αλκοόλ, η οποία μάλιστα συχνά ξεπερνούσε τα συνήθη όρια, με τη «δικαιολογία» της κακής κατάστασης που επικρατεί.

Πότε όμως μιλάμε για αλκοολισμό;

Σήμερα, τα δύο παγκόσμια ταξινομικά ψυχιατρικά συστήματα το DSM5 της Αμερικανικής Ψυχιατρικής Εταιρείας και το ICD10 της Π.Ο.Υ. κάνουν διάκριση ανάμεσα σε κατάχρηση και εξάρτηση από αλκόολ, σημειώνει η Δρ Καραπάνου. Συγκεκριμένα:

Τα κριτήρια που μας κάνουν να μιλάμε για κατάχρησης είναι:

α) Ο παθολογικός τρόπος χρήσης αλκοόλ. Η ανάγκη καθημερινής χρήσης αλκοόλ για την επαρκή λειτουργία του ατόμου.

β) Η έκπτωση της κοινωνικής ή επαγγελματικής λειτουργίας του ατόμου λόγω της χρήσης αλκοόλ: π.χ. βίαιη συμπεριφορά σε κατάσταση τοξίκωσης (μέθης), καυγάδες ή προβλήματα με μέλη της οικογένειας ή με φίλους, εξαιτίας της υπερβολικής χρήσης αλκοόλ.

γ) Η διαταραχή διαρκεί τουλάχιστον έναν μήνα.

Η εξάρτηση είναι πιο σοβαρή μορφή διαταραχής από την κατάχρηση και για τη διάγνωσή της απαιτείται φυσική και σωματική εξάρτηση που εκδηλώνεται είτε ως ΑΝΟΧΗ είτε ως ΣΤΕΡΗΤΙΚΟ ΣΥΝΔΡΟΜΟ.

“Λέγοντας ανοχή εννοούμε την κατάσταση εκείνη κατά την οποία απαιτείται διαρκώς αυξανόμενη ποσότητα της ουσίας για να επιτευχθεί το επιθυμητό αποτέλεσμα”, εξηγεί η Δρ Καραπάνου.

Ποια σημάδια θα πρέπει να μας ανησυχήσουν;

Το αλκοόλ αποτέλεσε για πολλούς ενήλικες τη “διέξοδο” από τη διαρκή πίεση που ένιωθαν εγκλωβισμένοι μέσα σε ένα σπίτι με τα παιδιά. Όμως, σε πολλές περιπτώσεις, χάθηκε το μέτρο.

Ποια είναι τα στοιχεία που θα δείξουν ότι ξεπερνάμε το μέτρο και οδεύουμε προς την κατάθλιψη; Η Δρ Χριστίνα Καραπάνου απαριθμεί τα βασικότερα προειδοποιητικά σημάδια του αλκοολισμού:

• Αυξημένη συχνότητα κατανάλωσης αλκοόλ

• Αυξημένη ποσότητα κατανάλωσης αλκοόλ

• Συνεχιζόμενη χρήση αλκοόλ παρά τις ανησυχίες που εκφράζουν οι γύρω

• Χρήση αλκοόλ παρά τις αρνητικές συνέπειες σε κοινωνικούς ή άλλους τομείς λειτουργίας

• Χρήση αλκοόλ παρά τα προβλήματα συμπεριφοράς που μπορεί να προκαλέσει στο άτομο και στους γύρω του (π.χ. ακατάλληλες ή επικίνδυνες ενέργειες για τον εαυτό του ή/και τους άλλους).

Πώς θα πρέπει να αντιδράσει κανείς αν ο ίδιος ή κάποιο αγαπημένο του πρόσωπο εμφανίσει σημάδια αλκοολισμού;

Η Δρ Χριστίνα Καραπάνου Phd, CIPD, MCI, Ψυχολόγος Υγείας (Γνωσιακή Συμπεριφορική Ψυχοθεραπεία) μας δίνει πολύτιμες συμβουλές:

1. ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ: Για να αποφύγετε την εξάρτηση από το αλκοόλ και να απελευθερώσετε την πίεση, βρείτε τρόπους να απασχολήσετε το μυαλό και το χρόνο σας με παραγωγικό τρόπο, όπως η άσκηση, η ενασχόληση με χόμπι ή η συχνή καθημερινή συζήτηση με φίλους και οικογένεια.

Μην βασίζεστε σε παθητική ψυχαγωγία, όπως η παρακολούθηση τηλεόρασης. Αναζητήστε εναλλακτικές λύσεις για τη διαχείριση του άγχους και της μοναξιάς που προκαλεί η πανδημία.

2. ΑΝΑΚΑΛΥΨΤΕ ΤΟΝ ΒΑΘΜΟ ΤΗΣ ΕΞΑΡΤΗΣΗΣ ΣΑΣ: Πρέπει να το διαγνώσει μαζί με έναν ειδικό κι όχι από μόνο του. Οι περισσότεροι εξαρτημένοι βρίσκονται σε άρνηση, δεν έχουν επίγνωση ότι είναι αλκοολικοί («Σιγά πόσο ήπια», «Αντέχω δε μεθάω») ή έχουν το σύνδρομο του «υπερανθρώπου» και λένε «Όποτε θέλω το κόβω» (κάτι που δε γίνεται σχεδόν ποτέ). 

3. ΣΥΖΗΤΗΣΤΕ ΤΟΥΣ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΙΣΜΟΥΣ ΣΑΣ: Έχετε μια ειλικρινή, σαφή και άμεση συνομιλία με το αγαπημένο σας πρόσωπο για να αντιμετωπίσετε μαζί την ανησυχία που σας κάνει να πίνετε τόσο πολύ. Ανοιχτείτε, μιλήστε ΟΣΟ ΠΙΟ ΕΙΛΙΚΡΙΝΑ ΓΙΝΕΤΑΙ. Η γυμνή αλήθεια είναι τόσο απελευθερωτική…

4. ΑΝΑΖΗΤΗΣΤΕ ΒΟΗΘΕΙΑ: Το ζητούμενο δεν είναι να στιγματιστούν οι άνθρωποι που εμφάνισαν αλκοολισμό, αλλά να ζητήσουν βοήθεια. 

Γύρω σας υπάρχουν άνθρωποι που απλόχερα θα σας την προσφέρουν και θα σας αγκαλιάσουν με αγάπη, χωρίς να χρειάζεστε σταγόνα για να είστε σε μέθη.

5. ΜΙΛΗΣΤΕ ΜΕ ΕΝΑΝ ΕΙΔΙΚΟ: Ο ειδικός ψυχικής υγείας θα σας κατευθύνει σε ένα συμβουλευτικό πρόγραμμα ή ένα κλειστό πρόγραμμα απεξάρτησης, ανάλογα με το μέγεθος του προβλήματος.

* Ariadna Capasso, Abbey M. Jones, Shahmir H. Ali, Joshua Foreman, Yesim Tozan, Ralph J. DiClemente,Increased alcohol use during the COVID-19 pandemic: The effect of mental health and age in a cross-sectional sample of social media users in the U.S., Preventive Medicine, Volume 145, 2021, https://doi.org/10.1016/j.ypmed.2021.106422.

 

Βιταμίνη D3: Μπορεί να προλάβει τον καρκίνο;
ΕΟΦ: Αντισηπτικό χωρίς άδεια στην αγορά– Απαγορεύεται η διάθεσή του! (ΦΩΤΟ)
Μόσιαλος: Θα συνεχίσουμε να ζούμε για πολλές δεκαετίες με τον κορονοϊό – Εμβόλιο κάθε ένα με δύο χρόνια
Κορονοϊός: Εμβολιασμοί επτά ημέρες την εβδομάδα και έως τις 12 το βράδυ
Ο ΣΦΕΕ στηρίζει την Κλινική Έρευνα: Μια μεγάλη ευκαιρία για τους ασθενείς, αλλά και την οικονομία
Καμιά ηλικιακή ομάδα αλώβητη από τις ψυχικές επιπτώσεις της πανδημίας