Αθήνα

 

22 oC

ελαφρές νεφώσεις

Hottest

Ενημέρωση σε... fast-forward!

Χείμαρρος ο Τάσος Τεργιάκης για τον Νίκο Μάνεση: «Συμφωνώ με την Ελεονώρα Μελέτη 100%, φύγαμε όλοι οι υπόλοιποι και έμεινε εκείνος»

ΥΓΕΙΑ

Πώς οι μάσκες επηρεάζουν την κοινωνική αλληλεπίδραση & αναγνώριση συναισθήματος

Η επικοινωνία είναι βασικό συστατικό κομμάτι των ανθρώπινων κοινωνικών δεσμών. Η γλώσσα του σώματος είναι παράγοντας που συμμετέχει στην ανθρώπινη επικοινωνία.

Μέσω της φωνής, των εκφράσεων του προσώπου, της στάσης του σώματος και των κινήσεών μας  μεταδίδουμε μηνύματα που απηχούν τη συναισθηματική μας κατάσταση, συχνά πιο ηχηρά από τα λόγια.

Γράφει η Μαρία Πουλιανίτη*

Στην εποχή του κορωνοϊού, η χρήση της ιατρικής μάσκας για την πρόληψη της νόσησης και μετάδοσης του ιού, έχει αναμφισβήτητα επιδράσει στον τρόπο που αλληλεπιδρούμε κοινωνικά.

«Καλυμμένα» συναισθήματα στην εποχή του κορωνοϊού

Οι εκφράσεις του προσώπου συνδέονται με τα αισθήματα εμπιστοσύνης, αρέσκειας και δυσαρέσκειας. Πρόσφατες έρευνες έδειξαν ότι η ακρίβεια στον προσδιορισμό της συναισθηματικής κατάστασης των άλλων υπονομεύεται από τις μάσκες (Carbon 2020, Grundmann et al 2021; Martini et al 2021; Noyes et al 2021).

Οι μελέτες σχετικά με τη συσχέτιση συγκεκριμένων σημείων του προσώπου με κάθε συναίσθημα δεν οδηγούν προς το παρόν σε οριστικά συμπεράσματα. Φαίνεται ότι τα συναισθήματα που η αναγνώρισή τους επηρεάζεται λιγότερο είναι η λύπη, η έκπληξη, ο θυμός και ο φοβος. Αυτό, οφείλεται στο γεγονός η μεταφορά των μηνυμάτων στις εκφράσεις αυτές εντοπίζεται κυρίως στην περιοχή των φρυδιών και των ματιών.

Σημεία του προσώπου όπως το στόμα, το σαγόνι, η μύτη τα οποία μεταφέρουν σημαντικές πληροφορίες αναφορικά με τη συναισθηματική μας κατάσταση, κρύβονται από τις μάσκες. Τα συναισθήματα που επηρεάζονται περισσότερο είναι η ευτυχία και η αηδία.

Η απώλεια της πληροφορίας από τη γλώσσα του σώματος μπορεί να οδηγήσει στο να παρερμηνεύονται φράσεις που στην πραγματικότητα μπορεί να είχαν χιουμοριστικό ή σοβαρό περιεχόμενο και εντέλει σε παρεξηγήσεις. Επιπλέον σε κάποιες περιπτώσεις η μάσκα λειτουργεί ως ηχητικό εμπόδιο εμποδίζοντας με ακόμη έναν τρόπο την επικοινωνία, ειδικά σε θορυβώδη περιβάλλοντα.

Μάσκες – Αναγνώριση συναισθημάτων & διαταραχές

Σε διαταραχές όπως η ΔΕΠΥ, η ιδεοψυχαναγκαστική διαταραχή και στο Φάσμα του Αυτισμού, δυσχεραίνεται ακόμη περισσότερο η αναγνώριση των συναισθηματικών εκφράσεων των ατόμων που φορούν μάσκα. Τοιουτοτρόπως, το ίδιο συμβαίνει και στην άνοια και οποιουδήποτε τύπου διαταραχές μνήμης των ηλικιωμένων.

Κοινωνικό άγχος

Όλοι οι άνθρωποι μπορεί να νιώθουμε την ανάγκη συχνά πυκνά να κρύψουμε το πως αισθανόμαστε. Η μάσκα μας δίνει στο πιάτο αυτή τη δυνατότητα.

Ενδεχομένως, η μάσκα αποτελεί έρεισμα για τα άτομα εκείνα που εμφανίζουν κοινωνική συστολή στην αλληλεπίδρασή τους με άλλους ανθρώπους. Το γεγονός, δηλαδή, ότι η μάσκα καλύπτει σημαντικό μέρος του προσώπου, μειώνει το κοινωνικό άγχος που προκαλεί η βλεμματική επαφή στους ανθρώπους αυτούς.

Πρόκειται για ένα διφορούμενο ζήτημα, αφού αφενός μπορεί το άτομο να αισθάνεται ασφάλεια και περισσότερη αυτοπεποίθηση, ενισχύοντας τον κοινωνικό του αυθορμητισμό, αφετέρου επαναπαύεται στην ανακούφιση που προσφέρει η ανωνυμία της μάσκας, με αποτέλεσμα στην πραγματικότητα το πρόβλημα να συγκαλύπτεται αντί να αντιμετωπίζεται ουσιαστικά, εφόσον το άτομο δεν βγαίνει από τη λεγόμενη «ζώνη άνεσής» του.

Χρήση μάσκας ελκυστικότητα & φαντασία

Σύμφωνα με τους Patel, Mazzaferro, Sarwer & Bartlett (2020), το κατώτερο μέρος του προσώπου συνδέεται με χαρακτηριστικά ομορφιάς. Όπως συμβαίνει, αναπόφευκτα βλέποντας μόνο το ανώτερο μέρος του προσώπου ενός ατόμου, σχηματίζουμε με την φαντασία μας το υπόλοιπο πρόσωπο. Πόσο συχνά όμως πέφτουμε σε πλάνη αφού η εικόνα που είχαμε σχηματίσει νοερά, δεν συνάδει με την πραγματικότητα;

Θα μπορούσαμε από την άλλη να ισχυριστούμε ότι η κατάσταση αυτή, το να ενεργοποιούμε την φαντασία μας, ενέχει επίσης θετικά στοιχεία: Μέσω της νοητικής απεικόνισης ενισχύουμε την εγκεφαλική και νευρωνική δραστηριότητα! Το να εμβαθύνουμε στην αναγνώριση των συναισθημάτων των άλλων προσφέρει στους νευρώνες μια ικανότητα συνεχούς πλαστικότητας και αναπροσαρμογής (Ferrari et al. 2021).

Κοινωνικοί κανόνες και μάσκα

Χρησιμοποιώντας την κάλυψη της μάσκας, φυσιολογικές αντιδράσεις όπως το χασμουρητό, το φτέρνισμα κι ο βήχας δεν απαιτούν τη συγκάλυψη του χεριού. Έχουμε συνηθίσει, θα λέγαμε, σε ένα μοτίβο όπου η  κοινωνική αποστασιοποίηση είναι ένας κοινωνικός κανόνας. Η μάσκα οριοθετεί την απόσταση, και αποτελεί ένα μέσο υπενθύμισης της αποφυγής της σωματικής επαφής. (Προσοχή! Όχι και  κοινωνικής απομόνωσης).

Παρά τα λιγοστά εμπόδια που προκαλεί στις διαπροσωπικές κοινωνικές σχέσεις, η ιατρική μάσκα δεν παύει να αποτελεί ένα σημαντικό μέτρο προστασίας στην καταπολέμηση της πανδημίας. Το βασικό ερώτημα είναι πώς φαντάζει η επιστροφή στην καθημερινότητα όπως την είχαμε συνηθίσει;

*Η Μαρία Πουλιανίτη είναι Ψυχολόγος

Ροή Ειδήσεων

04/10/2022 | 00:21

O καιρός, σήμερα Τρίτη, 4 Οκτωβρίου

04/10/2022 | 00:21

Eoρτολόγιο: Ποιοι γιορτάζουν σήμερα, Τρίτη, 4 Οκτωβρίου

04/10/2022 | 00:02

GNTM: Το πανέμορφο μοντέλο με τη λεύκη που ξετρέλανε τους κριτές! «Στα 6 μου ξύπνησα με το μισό μου πρόσωπο λευκό»

04/10/2022 | 00:01

4 Oκτωβρίου: Παγκόσμια Ημέρα των Ζώων

04/10/2022 | 00:01

Sputnik 1: Όταν η Σοβιετική Ένωση έθεσε τον πρώτο τεχνητό δορυφόρο σε τροχιά γύρω από τη Γη

04/10/2022 | 00:01

Τα ζώδια σήμερα Τρίτη, 4 Οκτωβρίου

03/10/2022 | 23:45

Μαρίνα Λαμπροπούλου: Έπρεπε να είμαι πιο κοντά στο παιδί μου- Δεν μου βγήκε, το λέω και λυπάμαι τον εαυτό μου

03/10/2022 | 23:30

Καταγγελία για κύκλωμα παράνομων υιοθεσιών στο ορφανοτροφείο Καλλιθέας: «Έχουμε να δούμε την κορούλα μας 4 χρόνια»

03/10/2022 | 23:10

Η ΑΕΚ γιόρτασε την επιστροφή στο «σπίτι» της μετά από 19,5 χρόνια κάνοντας «πάρτι» με τον Ιωνικό

03/10/2022 | 23:05

Μήνυμα Κομισιόν σε Τουρκία και Λιβύη: Να αποφεύγουν ενέργειες που υπονομεύουν την περιφερειακή σταθερότητα

03/10/2022 | 22:50

GNTM: Παρελθόν η Σοφία Χατζηπαντελή- Οι δηλώσεις της πριν την αποχώρηση

03/10/2022 | 22:34

Θρήνος στο ελληνικό μπάσκετ: Σκοτώθηκε σε τροχαίο ο Δημήτρης Παπούλης

03/10/2022 | 22:19

Συγκινητική στιγμή! Ο αετός της ΑΕΚ πέταξε πάνω από την «OPAP Arena» πηγαίνοντας τη μπάλα στο κέντρο του γηπέδου

03/10/2022 | 22:03

Κομισιόν: Στο μικροσκόπιό της η Γερμανία για τα 200 δισ. της ενεργειακής στήριξης- Είναι παράνομη κρατική ενίσχυση;

03/10/2022 | 21:47

Eurogroup: Μόνο στοχευμένα μέτρα για τη στήριξη των ευάλωτων το 2023
H Teleperformance Greece ξανά στον αγώνα για τον καρκίνο του μαστού, Greece Race for the Cure®
«Το Χαμόγελο του Παιδιού»: Τι είναι το Σύνδρομο Ανατάραξης Μωρού και ποιες οι βλάβες που επιφέρει
Μουσείο Καρδιολογίας: Ταξίδι στο χθες και το σήμερα της αντιμετώπισης των προβλημάτων της καρδιάς
Ημικρανία και οπτικές διαταραχές
Οικογενής Υπερχοληστερολαιμία – Τι είναι; Διάγνωση και θεραπεία
Η αϋπνία αυξάνει τη φλεγμονή – Πώς θα βελτιώσετε τον ύπνο σας